Adam Smith (1723-1790) fîlozof û aborînasê mezin ê Skotlandî ye ku wekî bavê aboriya nûjen û sazkirê felsefeya sermayedariya azad tê nasîn. Fikr û ramana wî di navenda Serdemê Ronahîbûnê de li Skotlandê geş bû. Paşxana Dîrokî û Jiyan: Smith li bajarê Kirkcaldy ji dayik bû. Li zanîngehên Glasgow û Oxfordê perwerde dît û paşê bû profesordê felsefeya exlaqî li Zanîngeha Glasgowê. Ew di serdemekê de jiya ku cîhan ji pergala bazirganiya dewletî (Merkantîlîzm) ber bi Şoreşa Pêşesaziyê ve diçû. Raman û Felsefeya Serekî: Felsefeya Smith ne tenê aborî ye, lê rasterast bi exlaq û reftara mirov re girêdayî ye: 1. Teoriya Hestên Exlaqî (1759): Smith dibêje ku bingeha exlaqê mirov mirovan "hevsozî" û dilsozî ye. Wî têgeha "Temaşevanê Bêalî" afirand ku mîna wijdanekî hundirîn tevgerên me dinirxîne. 2. Dewlemendiya Neteweyan (1776): Di vê pirtûkê de wî teoriya "Destê Nediyar" (Invisible Hand) anî ziman. Li gorî Smith, gava mirov ji bo berjewendiya xwe ya kesane di sûka azad de dixebitin, bêyî ku bizanibin xizmetê li berjewendiya hemû civakê jî dikin. Her wiha behsa giringiya parvekirina kar dike. Bandora Dîrokî û Civakî: Ramanên Smith bingeha aborî û azadiya cîhana nûjen danîn. Wî ramana dewlemendiyê guherand û kir hilberîn û azadiya bazirganiyê. Ew ne tenê berjewendiya kesane, lê piştgiriya pergala dadwerî û exlaqî di nav aboriyê de dikir.