ئەم وتارە تاوتوێی هۆکارە مێژوویی، دەروونی و سیاسییەکان دەکات کە وایانکردووە ڕەفتاری سیاسیی کورد لە ئاستی ناوخۆیی و هەرێمایەتیدا زیاتر بەرگریکارانە و شەرمنانە بێت. وتارەکە جەخت لەوە دەکاتەوە کە کاتی ئەوە هاتووە کورد لە عەقڵییەتی "قوربانیی بەردەوام" ڕزگاری بێت و لەسەر بنەمای هێز، بەرژەوەندیی هاوبەش و خاوەندارێتی لە مافەکانی، سیاسەت بباتە بەڕێوە.

سیاسەت لە جیهانی ئەمڕۆدا لەسەر بنەمای هێز، بەرژەوەندی و دەستپێشخەری بەڕێوەدەچێت. کەچی کاتێک لە ئەزموونی سیاسیی کورد ڕامێنیت—چ لە باشوور، باکوور، ڕۆژئاوا یان ڕۆژهەڵات—جۆرێک لە شەرمنی، دوودڵی و پاشەکشەی بەردەوام لە گوتار و ڕەفتاری سیاسییدا دەبینریت. کورد زۆرجار بە زمانێک قسە دەکات وەک ئەوەی داوای لێبووردن لە بوونی خۆی یان لە داواکردنی مافە سەرەتاییەکانی بکات. بەڵام بۆچی کورد بە شەرمەوە سیاسەت دەکات؟ یەکەم: عەقڵییەتی قوربانی (Victim Mentality) بەهۆی مێژوویەکی پڕ لە جینۆساید، ئەنفال، کیمیاباران و خیانەتی هێزە ئیقلیمی و نێودەوڵەتییەکان، بزاڤی سیاسیی کورد تووشی جۆرێک لە تێکچوونی دەروونی کۆمەڵایەتی بووە. کورد زیاتر لەوەی وەک ئەکتەرێکی سەربەخۆ و بەهێز ڕەفتار بکات، وەک "قوربانییەک" نیشانی جیهانی دەدات کە چاوەڕێی بەزەیی و هاوسۆزیی دەرهەکەیە. سیاسەتکردن لەسەر بنەمای گریان و وەبیرهێنانەوەی زوڵم، وا دەکات بەرامبەرەکانت وەک لایەنێکی لاواز سەیرت بکەن، نەک وەک هاوبەشێکی خاوەن ئیرادە. دووەم: لێکترازانی ناوخۆیی و نەبوونی ئەجێندای نیشتمانی کاتێک هێزە سیاسییەکانی کورد لەناو خۆیاندا ڕێک و یەکگرتوو نین، ناتوانن لە دەرەوە بە دەنگێکی زوڵاڵ و بەهێز قسە بکەن. کاتێک حیزبێک بۆ شکاندنی حیزبێکی تر پەنا بۆ وڵاتانی دراوسێ دەبات، ئیتر ناتوانێت لە ئاستی نێودەوڵەتیدا بە شانازییەوە داوای سەروەری بکات. ئەم پەرتەوازەیییە ناوخۆییە هۆکاری سەرەکیی ئەوەیە کە کورد لە بەغدا، ئەنقەرە، تاران و دیمەشق بە هەمیشەیی لە هەڵوێستی بەرگری و داواکاریی شەرمنانەدا بێت. سێیەم: ترس لە کاردانەوەی زلهێزەکان و دراوسێکان سیاسەتی کوردی بەدەست "ترسی مێژوویی"یەوە دەناڵێنێت. ترسی لەدەستدانی ئەوەی بەدەستهاتووە، وایکردووە سەرکردایەتیی سیاسیی کورد هەمیشە بەدوای ڕەزامەندیی وڵاتانی دراوسێ و زلهێزەکاندا بگەڕێت، تەنانەت لەسەر حسابی مافە نەتەوەییەکانیشی. ئەم جۆرە لە سیاسەتکردن وایکردووە کە ئەوانی تر بەردەوام هێڵی سور بۆ کورد بنووسنەوە، بێ ئەوەی کورد خۆی بێت و هێڵە سورەکانی خۆی دیاری بکات. چوارەم: گرێی نەبوونی دەوڵەت (Stateless Complex) بێ دەوڵەتبوون بۆ ماوەی سەدەها ساڵ جۆرێک لە هەستی کەمتربوونی دەروونی (Inferiority Complex) لەلای بڕیاربدەری کورد دروستکردووە. زۆرجار کورد خۆی بە کەمتریش دەبینێت لەو نەتەوانەی حوکمی دەکەن، ئەمەش وادەکات لە دانوستانەکاندا زوو مل بدات و بە کەمترین دەستکەوت ڕازی بێت. ئەنجام: ڕێگەی دەربازبوون سیاسەتکردن بە شەرمەوە هیچ کات مافی مێژوویی بەدەست نەهێناوە و ناهێنێت. کورد بۆ ئەوەی ڕێزی لێ بپەرێزرێت و وەک ئەکتەرێکی کاریگەر سەیر بڕوانرێت، پێویستە: ١. لە زمانی "پاڕانەوە و گریان"ەوە ڕاگوێزێت بۆ زمانی "بەرژەوەندیی هاوبەش و ئیرادە". ٢. ماڵی ناوخۆیی ڕێکبخاتەوە و ستراتیژێکی نیشتمانیی بێبەش لە بەرژەوەندیی حیزبی دابڕێژێت. ٣. لەوە بپەڕێتەوە کە تەنیا قوربانییە؛ بەڵکو خۆی وەک هێزێکی ناوچەیی کارا کە توانای بەخشین و زەوتکردنی بەرژەوەندییەکانی هەیە، پێناسە بکاتەوە. کاتی ئەوە هاتووە کورد بەبێ شەرم، بە سەربەرزی و بە زمانی ماف و هێز سیاسەت بکات. ***