ئەم وتارە تیشک دەخاتە سەر ڕۆڵی مێژوویی، فەرهەنگی و سیاسیی گەلی کورد وەک هۆکارێکی سەرەکی بۆ بەدیهێنانی ئاشتی و پێکەوەژیانی ئاشتییانە لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا. سەرەڕای هەموو ئەو نەهامەتی و ستەمانەی لە مێژوودا بەرامبەری کراوە، گەلی کورد هەمیشە دەستی تەقەدووس و ئاشتی درێژ کردووە و ناوچەکەی کردووەتە مەڵبۆندێکی ئارام بۆ تەواوی پێکهاتە جیاوازەکان.

ئاشتی تەنها چەمکێکی ئەبستراکت یان دروشمێکی سیاسی نیە، بەڵکو فلسفەی ژیان و بەشێکە لە ناسنامەی فەرهەنگیی گەلی کورد. لە ناوچەیەکدا کە سەدان ساڵە بەدەست جەنگ، وێرانکاری و ململانێی ئایینی و نەتەوەییەوە دەناڵێنێت، گەلی کورد هەمیشە وەک فاکتەرێکی سەقامگیری و سەرچاوەی ئاشتی دەركەوتووە. مێژووی کورد شایەدی ئەوە دەدات کە ئەم نەتەوەیە هەرگیز پەلاماردی هیچ گەل و وڵاتێکی نەداوە، بەڵکو هەمیشە لە سەنگەری بەرگری لە مافە ڕەواکانی خۆی و پاراستنی کەرامەتی مرۆڤدا بووە. فەرهەنگی کوردی دەوڵەمەندە بە بەهای لێبوردەیی، میواندۆستی و ڕێزگرتن لە ئەویتر. لە کەلتووری کوردیدا، مۆسیقا، هەڵپەڕکێ و سروشت بەشێکی دانەبڕاون لە پەیامی ئاشتی کە کورد بە جیهانی دەبەخشێت. لەنێو قەیرانە قورسەکانی سەدەی بەیست و بیست و یەکەمدا، ڕۆڵی کورد لە بونیادنانی ئاشتیدا ڕوونتر بووەوە. کاتێک شەپۆلی توندڕەوی و تیرۆر ناوچەکەی داپۆشی، کوردستان بووە پەناگەیەکی ئارام بۆ سەدان هەزار ئاوارە و لێقەوماو لە هەموو نەتەوە و ئایینە جیاوازەکان؛ لە مەسیحی، ئێزدی، شەبەک و عەرەب. پێشمەرگە و شەڕڤانانی کورد نەبوونایە، نەخشەی ئەمنی ناوچەکە بە تەواوی تێکدەچوو، ئەوان بە خوێنی خۆیان سەنگەری بەرگرییان لە ئازادی و ئاشتیی جیهانی گرت. ئەمڕۆش، هەرێمی کوردستان و ناوچە کوردییەکان وەک نموونەیەکی درەوشاوەی پێکەوەژیانی ئاشتییانەی ئایینی و نەتەوەیی سەیر دەکرێن. کورد باوەڕی وایە کە ئاشتیی ڕاستەقینە تەنها لەڕێگەی دیالۆگ، لێکتێگەیشتن و دانپێدانان بە مافی بەرامبەردا بەدی دێت. لەکۆتاییدا، دەکرێت بگوترێت کورد تەنها داواکاری ئاشتی نیست، بەڵکو خۆی سەرچاوە، دروستکەر و پارێزەری ئاشتییە لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا. ---